Hình ảnh

Audio

Tượng nhà mồ Cơ Tu

Mã hiện vật: No571

Danh mục: Đời sống văn hóa tâm linh của người Cơ tu

Nội dung

Đối với người Cơ tu, chết không phải là hết mà đó là sự trở về với núi rừng, nơi con người được sinh ra. Và để tiễn đưa, người thân của họ có những món quà là những bức tượng sinh động về con người - chính là tượng nhà mồ, nó phản ánh những gì mà khi còn sống, ai cũng trải qua với những sinh hoạt thường nhật. Đồng thời, tượng nhà mồ còn thể hiện mối liên hệ giữa người sống đối với người chết và cũng là một cách thể hiện cái đẹp đối với nơi “ yên nghĩ cuối cùng ” của một người.

Theo tập tục của người Cơ tu, lễ bỏ mả là một trong những nghi lễ quan trọng nhất trong vòng đời của một con người. Việc dựng tượng nhà mồ được thực hiện trong lễ bỏ mả. Trước lễ bỏ mã, người đẽo tượng sẽ được gia chủ mời vào rừng. Ngả được thân cây vừa ý xuống, bằng con dao và chiếc rìu họ bắt đầu miệt mài thực hiện “tác phẩm” của mình…  Tượng nhà mồ được làm từ lõi của những cây gỗ tốt. Có khi tượng thể hiện những cảnh sinh hoạt trong đời sống thường ngày của con người như: đi lấy nước, đi cấy, đánh trống, địu con... nhưng đa phần là tượng trong tư thế ngồi khóc hoặc người ngồi bó gối thể hiện không khí u buồn. Thông thường, tượng nhà mồ được đặt theo nhóm tượng, có khi 4 cái đặt ở 4 góc nhà mồ hoặc 2 cái đặt ở phía đầu và phía đuôi nhà mồ.

Những bức tượng nhà mồ này không chỉ để trang trí mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc là để đưa tiễn người chết sang thế giới bên kia. Tượng mồ - như tên gọi của nó - chỉ được đặt ở nhà mồ. Sau lễ tiễn người chết về “làng ma” vĩnh viễn, tượng mồ cũng để mặc tàn tạ cùng mưa nắng. Và người đẽo tượng cũng coi tác phẩm của mình như một sự đi không trở lại của kiếp người.